Nei, við erum ekki öll að fara verða atvinnulaus á næstunni

Ég fer út að labba. Á jarðhæðinni er kona að þrífa sameignina. Frá Póllandi. Ég geng framhjá byggingarsvæði. Annar hver maður talar erlent tungumál. Ég kaupi kaffi af útlendingi. Og labba aftur heim, framhjá hótelum sem útlendingar byggðu og útlendingar vinna á.

Samtök atvinnulífsins segja að við þurfum mörg þúsund manns frá útlöndum til að viðhalda hagvextinum. Yfirvöldin í Póllandi biðja fólk um að koma heim. Fólkið sem þrífur hús, byggir þau og selur kaffi.

Á sama tíma er fólk alltaf að segja mér að gervigreindin, seytjánda iðnbyltingin, vélmennin og allt  það muni gera alla atvinnulausa. Þess vegna þarf sem fyrst að velta því fyrir sér hvernig við getum borgað fólki fyrir að gera ekki neitt til bregðast við því þegar enginn mun lengur gera neitt gagn.

Höfum eitt á hreinu. Menn þurfa ekki að vera bestir í heimi til að gera gagn.

Tökum dæmi: Fjölskylda tekur saman. Litla barnið er látið taka saman kubba. Litla barnið er ekki BEST í að taka saman kubba, aðrir gætu gert það hraðar, en litla barnið er hlutfallslega betra í því en að til dæmis að þrífa klósettið. Þótt tölvur munu verða betri í að gera sumt verður mannfólk hlutfallslega best í einhverju.

Ég trúi því ekki hálfan helming að við séum nálægt því að mannfólk verði ekki til neins gagns. Jú, störf munu hverfa og sumir eiginleikar verða minna eftisóttir. Kannski verða gáfur minna  eftirsóttar en áður? Undanfarna áratugi hefur verið mjög gott að vera klár. Góðir námsmenn fá góða vinnu og fullt af pening í kjölfarið. Kotbóndi á miðöldum eða hermaður í málaliðaher höfðu lítið upp úr gáfum að hafa. Þá var betra að vera lágvaxinn og sterkur frekar en klár.

Þrátt fyrir endalausa spádóma um annað sýnist mér þvert á móti ekkert benda til þess að öll “einföldu” þjónustustörfin séu að hverfa. Hvernig væri ef fólk mundi frekar horfast í augu við þann möguleika að störfin sem eru í hættu séu ýmis hátt launuð sérfræðistörf sem hingað til hafa krafist háskólamenntunar?

Málið með margar tæknilausnir er að þær  skala ansi vel. Það vinna 17 þúsund manns hjá Facebook. Ekki nema lítill hluti þeirra eru forritarar. Sölumennirnir eru miklu fleiri. Þannig er það hjá langflestum tæknifyrirtækjum.

Ég er með þrjá spádóma.

  1. Stórkostlegt atvinnuleysi vegna tækniframfara er ekki á næsta leyti. Ef svo væri væri þessi þróun þegar hafin. Ekkert bendir til þess að tenging sé milli atvinnuleysis og sjálfvirknivæðingar.
  2. Störfin sem eru í mestri hættu eru ekki einhæf störf sem krefjast ekki sérmenntunar. Aftur: Ef  þú ert að leita þér  að starfi í afgreiðslu, umönnun, við þrif eða verkamannavinnu þá er nóg að gera í þeim brönsum.
  3. Þegar gervigreindin nær á næsta stig mun skipta meira máli að vera skemmtilegur en klár.

Munið að reykja um jólin

CC-BY-SA 2.0: Jesse Millan

Sú var tíðin að fjölskyldur settust saman eftir jólamáltíðina og allir sem fermdir voru fengu sér vindil. Nú er þessi siður að deyja út. Sérstaklega hjá börnum og ungu fólki. Þrátt fyrir miklar herferðir um félagslegt mikilvægi jólareykinga í þágu varðveislu íslensks menningararfs kemur í ljós að einungis annar hver Íslendingur á  aldrinum 14-23 ára fær sér vindil á jólunum.

Hvað er til ráða? Eigum við að fá tónlistarmenn og þekkta leikara til að birta myndir af sér með vindil við jólatréð? Búa til tónlistarmyndband? Starta samfélagsmiðlaherferð með myllumerkinu #ÉgReykiJólinInn?

***

Ef þetta væri raunverulegt “vandamál” þá væri augljóst hver undirliggjandi skýringin væri. Reykingar í samfélaginu hefðu almennt dregist saman, vegna breyttar menningar, breyttra reglna og almenns áróðurs. Það gengi ekki að senda út tvenn, algerlega andstæð, skilaboð: Að reykingar væru ógeðslegar og óhollar og að á jólunum væri skylda hvers manns að stunda þær.

Þetta er svipað með kosningaþátttöku ungs fólks. Pólitík er sögð ógeðsleg og stjórnmálamenn óheiðarlegir og spilltir… en það er samt af einhverjum ástæðum sagt gríðarlega mikilvægt að veita þeim sterkt umboð á fjögurra ára fresti. Annars gerir einhver annar það!

Segjum að ungliðahreyfing Viðreisnar ætlaði sér að halda fund í einhverjum framhaldsskóla um Evrópustefnu flokksins. Fundurinn yrði í aðalsal skólans að loknum skóladegi, formaður flokksins Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir myndi ávarpa fundarmenn í og svo væri tekið við nýskráningum.

Ég þykist vita, hafandi starfað í pólitísku ungliðastarfi þorra ævi minnar, að þessi fundur yrði aldrei haldinn. Skólameistari myndi sko aldrei leyfa svona “pólitískan áróður” í skólanum. En ef skólameistarinn hefði misst af fundarboðinu þá myndi hann fá hringingar frá áhyggjufullum foreldrum “barnanna”, sem myndu segja að “pólitískur áróður ætti ekki heima í skólahúsnæði”

Og þannig er þetta. Það er ekki til það nafnorð sem ekki fær á sig neikvæðan blæ við það að pólitískt sé skeytt framan á það. Og það er reynt að verja fólk frá pólitík. Sérstaklega ungt fólk. Því það er svo viðkvæmt.

Ég er efins um að herferðir þar sem ungt fólk er kvatt til að kjósa, bara til að kjósa eitthvað, skili sínu. Til að fólk kjósi frekar þarf einfaldlega meiri og háværari pólitískan áróður og öflugri stjórnmálaflokka. Og ef við ætlum að senda þau skilaboð að lýðræði sé gott og skipti máli þá verðum við líka að standa við þau skilaboð þá daga sem ekki er kosið.

Ólæs með mislinga – en hamingjusamlega laus undan viðjum hagvaxtar!

Nýkjörinn varaformaður VG vill „umbylta íslensku samfélagi frá þeirri vaxtar- og gróðahyggju sem einkennt hefur það“.

Síðan vill varaformaðurinn, Edward Huijbens, fara að horfa á fjölbreyttari gildi lífsins en hið efnislega og peningalega.

Þetta hljómar allt skáldlega og gáfulega en stenst ekki skoðun. Engan vegin.

Tilgátan er væntanlega sú að ef við myndum hætta þessum bölvaða hagvexti þá gætum við ræktað annað betur. En nákvæmleg ekkert styður við þá hugmynd að hægt sé að ná fram einhverjum gildum hraðar eða betur ef við hægjum á hagvexti.

Hver sem er getur farið á GapMinder.com, stillt GDP/mann, eða einhvern annan „peningalegan“ mælikvarða á x-ásinn og einhvern „ópeningalegan“ á y-ásinn.

Hvað segiði… sleppum þessum hagvexti… lifum bara lengur!

Nú… augljós jákvæð fylgni?

Ókei… En hvað með að við sleppum að pæla í þessum peningum… vondu peningum… og einbeitum okkur bara að því að bæta menntun?

Hmm…. mjög bersýnilega augljós tengsl líka?

En hvað ef við bara tökum saman þessa helstu velferðarmælikvarða, heilsu, langlífi og menntun saman í einn mælikvarða? Bíddu, hann er til og heitir  Human Development Index.

Ó… semsagt fullkomin tengsl.

Þetta er ekki „annaðhvort-eða“. Þetta er alltaf „bæði-og“.

Stundum finnst fólki að við hljótum að fara að toppa í lífsgæðum. En það er ekkert lögmál. Við höfum það augljóslega talsvert betra en ömmur okkar og afar. En þau gátu sagt það sama. Árið 1917 voru lífslíkur í Bretlandi 54 ár. En höfðu þá hækkað um 14 ár á einni öld!

Ef stjórnmálamenn 1917 hefðu komið fram með þá hugmynd að nú ætti bara fara að slaka á í þessum hagvexti og hrint henni í framkvæmd sætum við uppi með heim sem börn dæju oftar, fólk lifði skemur, færri kynnu að lesa og fleiri færu svangir að sofa.

Værum við þeim þakklát?

Höfundur er þingmaður Viðreisnar

Act on the production, sale, and handling of cannabis products

The following is an unofficial translation of Cannabis Regulation bill as proposed by me, Sigrún Ingibjörg Gísladóttir, Gunnar Hrafn Jónsson and Jón Þór Ólafsson. The original can be found here:

https://www.althingi.is/altext/147/s/0024.html

Act on the production, sale, and handling of cannabis products

Art. 1
Aim of the Act

The aim of this act is to reduce harm inflicted by cannabis, increase public health, reduce addiction related crimes, the abolishment of punishment for certain mind altering substances, increase safety and protection of the rights of users, the protection of children and youth and collection of revenue for the Treasury.

Art. 2
Definitions

Cannabis in this Act is defined as any product which contains Tetrahydrocannabinol (THC), including marijuana, hash and cannabis oil.

Art. 3
Production

Anyone who has reached 20 years of age may grow and produce cannabis for their personal use.

The Minister issues permits for the growth and production of cannabis products for general consumption. Only those who have reached the age of 20 may work in the production of cannabis products.

The Minister may issue a Regulation which stipulates further rules regarding the production of cannabis products in a regulation.

Art. 4
Age limits

It is not permitted to sell or give cannabis products to an individual who has not reached 20 years of age.

Cannabis in the possession of those who have not reached 20 years of age may be seized.

Art. 5
Sale

It is permitted to operate stores with cannabis products and products related to their consumption and manufacturing. Municipalities issue permits for the operation of stores in line with the first sentence of this article. Those who serve cannabis in such stores shall have reached 20 years of age. The Minister may enact further rules on the operation of such stores. Municipalities may stipulate additional conditions related to opening hours, the availability of other products and the proximity of the stores to other services. Consumption of cannabis is prohibited in stores operating under the conditions of this article.

Art. 6
Catering

The operation of cannabis restaurants is permitted. Licensing of such operations is governed by Class II of Article 4, Paragraph 3 of the Act on Restaurants, Accommodation, and Entertainments, no. 85/2007. Municipalities may stipulate additional conditions on opening hours and the proximity of the restaurants to other services. Cannabis sold in restaurants operating according to this Article is intended for consumption on site. A licence for distribution of alcohol in cannabis restaurants is prohibited.

Art. 7
Labeling

All cannabis products, whether sold in retail facilities or restaurants, shall contain information about the products’s THC proportion. Cannabis products, sold in retail facilities shall have plane gray packaging, labeled with black text on a white background, providing the name of the manufacturer, the name of the product, and the product type, detailed description of contents, and warning about the health hazards of cannabis consumption.

The Minister may enact further rules for the implementation of this Article.

Art. 8
Advertisements

Advertising of cannabis products is prohibited. Same applies to instruments and raw materials intended for the consumption and production of cannabis products. Encouraging cannabis consumption in advertisement is prohibited.

Art. 9
Cannabis fee

A special fee shall be paid to the Treasury for all cannabis products produced in Iceland or imported into the country.

The amount shall be ISK 2,000 per gram of THC.

In other respects the same law shall apply to the collection of cannabis fee as for the collection of alcohol fees, in accordance with the Act on Alcohol and Tobacco Fees, no. 96/1996.

The Minister may enact further rules on the collection of a cannabis fee.

Art. 10
Sanctions

Violation of Art. 3 is subject to fines.

Violation of Art. 4 – 6 is subject to fines and suspension of operating license.

Violation of Art. 7 is subject to fines.

Violation of Art. 8 is subject to fines.

Violation of Art 9 is subject to fines.

Art. 11
Enter into force

This Act shall enter into force on 1 July 2018.

Art. 12

Upon entry into force of this Act, the Act on drugs and narcotic substances, no. 65/1974, will be amended in the following manner: The words “Cannabis (Kannabis, Marihuana, Hass)” and the words “Cannabis harpix” in Art. 6 will be omitted.

Vá, takk fyrir að fjölga leigubílunum um 20!

CC-BY-SA 2.0: Adrian Nier

Venjulegur frjáls markaður ætti að virka svona:
1) Það vantar bíla til að skutla fólki.
2) Þeir sem vinna við að skutla fólki hækka verð.
3) Það fer að borga sig að skutla fólki.
4) Fleiri skutla fólki.

En þar sem þessi markaður er ekki frjáls virkar þetta í raun svona:
1) Fólk kvartar undan því að það sé erfitt að fá leigubíl.
2) Ekkert gerist.

Á frjálsum markaði ráðast hlutir því að framboði og eftirspurn. Á heftum markaði ráðast hlutir af því sem einhver ráðherra vill. Fyrr í sumar sagðist Jón Gunnarsson samgönguráðherra ætla að hækka fjölda leyfa úr 560 upp í 650. En eftir “samningaviðræður við hagsmunaaðila” var ákveðið að hækka um aðeins 20 leyfi. Framboð og eftirspurn tókust á. Og framboðið rústaði slagnum.

Auðvitað á það ekki að vera þannig að ráðherra hlustar á tuð á báða bóga og ákveður svo fjöldann. Markaðurinn á bara að ráða fjöldanum. Líklega mun evrópsk löggjöf neyða okkur til að hafa það þannig á endanum. En við getum alveg, endrum og eins, sýnt smá frjálsræði án þess að útlönd neyði okkur til þess.

Illa tímasett fertugsafmæli

CC-BY-SA 2.0: Omer Wazlr

Áður óbirt – skrifað 2014 

Ég myndi ekki áfellast Sigmund Davíð fyrir að hafa tekið sér frí frá vinnu á stórafmæli konu sinnar. Okkur hinum ætti það án efa  miður og asnalegt ef Sigmundur Davíð myndi gera athugasemdir við það að við tækjum okkur í einn til tvo daga til að halda upp á stórafmæli maka okkar. Þannig að þótt Sigmundur skreppi til útlanda til að rækta samband sitt við manneskju sem gengið hefur með afkvæmi hans og gefið honum knús þegar Steingrímur J. er leiðinlegur við hann finnst mér það allt í lagi. Ég ætla hvorki að kjósa hann frekar né síður út af þessu.

Mér er það ekki sérstaktkappsmál að þeir einir veljist til þingmennsku sem sætti sig við að eiga ömurlegt fjölskyldulíf. Jón Gnarr kvartar undan því nýrri bók sinni að þá sjaldan sem hann tók sér leyfi hafi andstæðingar hans gera mál úr því með herferðum á borð við “Leitin að borgarstjóra.” Það er því vissulega talsverð hefð fyrir því að hæðast að leti  ef þeir taka sér stutt frí en ég held að það sé ekki góð hefð.

Stjórnmálamenn vinna hvorki stuttan né auðveldan vinnudag. Forsætisráðherrar vinna örugglega meira en meðalstjórnmálamaður. Og ef þeir menn taka sér frí, þótt stutt sé þá kemur það í fréttum. Eflaust má segja að menn viti að hverju þeir gangi þegar þeir velja sér þennan starfsframa. En ég er ekki viss um að það þurfi að að vera eitthvað lögmál. Mér er það ekkert kappsmál að forsætisráðherra eigi sér ömurlegt fjölskyldulíf.

Skaðaminnkun með lögleiðingu kannabis

Á undanförnum árum hafa mörg ríki og landsvæði horfið frá bannstefnunni þegar kemur að kannabis. Má þar nefnda Úrúgvæ, Kanada og nokkur fylki Bandaríkjanna.

Stuðningsmenn breytinganna innihalda fólk á borð við Barrack Obama og Kofi Annan. Global Commission on Drug Policy hefur sagt að stríðið gegn eiturlyfjum hafi tapast og að það sé kominn tími fyrir alvöru skaðaminnkun, sem byggist á vísindalegri nálgun.

Hin harða vímuefnastefna hefur ekki haft þau forvarnaráhrif sem menn hafa vonast eftir en skapað þess í stað gríðarlegt öryggisvandamál. Fangelsi heimsins eru full af fólki sem ýmist framleiðir dóp, dreifir því, selur eða neytir. Enn fleiri komast í kast við lögin án þess að lenda í fangelsi, eru kannski handteknir eða sektaðir. Á Íslandi eru þetta yfir 1000 manns á ári.

Afglæpavæðing, án reglusetningar yrði framfaraskref. En ef framleiðsla og sala verða áfram ólögleg þá missum við tækifæri til að gera einmitt það sem máli skiptir: hafa eftirlit með framleiðslu, stýra aðgengi, vernda börn og ungmenni og skattleggja neysluna.

***

Ég hef lagt fram frumvarp sem felur í sér að reglur verði settar um framleiðslu, sölu og meðferð á kannabisefnum og neyslan leyfð.

Ég er fyrsti flutningsmaður frumvarpsins, sem er að byggt á handbókinni „How to Regulate Cannabis: A Practical Guide“ á vegum Transform hugveitunnar.

Með mér á frumvarpinu er Sigrún Inibjörg frá Viðreisn ásamt tveimur þingmönnum Pírata, Gunnari Hrafni Jónssyni og Jóni Þóri Ólafssyni.

Meginpunktar frumvarpsins

  • Framleiðsla, sala og neysla leyfð.
  • Aldursmörk verða 20 ár.
  • Smásala heimil í sérstökum verslunum.
  • Veitingasala heimil í sérstökum kannabisveitingastöðum, sem t.d. mega ekki selja áfengi
  • Efnið selt í gráum umbúðum með einfaldri áletrun þar sem kemur fram nafn framleiðanda og vöruheiti og tegund vöru, nánari innihaldslýsing og viðvörun um skaðsemi
  • Algert auglýsingabann.
  • Kannabisgjald, áþekkt áfengisgjaldi. Upphæðin verður 2000kr. á hvert  gram af virka efninu THC. (Ef THC styrkleikinn er 15% þýðir það 300 kr. gjald á gramm).

***

Í ljósi liðinna atburða er líklegt að sú ásökun komi fram að um sé að ræða  einhvers konar upphlaup, tilraun til að dreifa athygli frá öðrum málum. Í því ljósi langar mig bara að skýra frá því að frumvarpið hefur verið í vinnslu frá desember síðastliðnum. Beðið var með framlagningu í vor og það unnið yfir sumartímann þar sem fólk úr Ungliðahreyfingu Viðreisnar kom meðal annars að.

Það stóð því alltaf til að leggja málið fram í þessari viku, að lokinni fyrstu umræðu um fjárlög. Þingflokkur Viðreisnar féllst á að veita því brautargengi svo það kæmist á dagskrá.

Ef ekkert hefði gerst hefði það því verið rætt í þingsal á þessu hausti og farið til umsagnar. Það gekk því miður ekki eftir, út af öðrum, þekktum ástæðum. En ég vona þó að frumvarpið brjóti ísinn, hefji umræðuna og verði til þess að við munum einhvern daginn hætta að refsa fólki fyrir að neyta þessara tilteknu efna.

Ísland tækifæranna: Menntun

CC-BY-SA 2.0 Notandi: knittymarie

Ein helsta röksemd fyrir rekstri opinbers menntakerfis er að það eigi jafna tækifæri fólks. En þá er auðvitað gott að menntakerfið sannarlega geri það.

Í svari við fyrirspurn frá Nichole Leigh Mosty um brottfall innflytjenda úr framhaldskólum kom fram að brottskráningarhlutfall innflytjenda eftir 7 ár var einungis 31% (samanborið við 62%, hjá nemendum án erlends bakgrunns, sem raunar er ansi slappt líka).

Ég þykist ekki hafa svörin á reiðum höndum en ég veit að það þyrfti að veita málaflokknum meiri gaum. Til að byrja með eru svörin við fyrirspurn Nichole byggð á gögnum frá 2004-2011 enda virðist erfitt að nálgast þessar upplýsingar. Það væri því fyrsta skrefið, að huga að nákvæmari skráningu nemenda.

Skimun opinbers lesefnis um íslenska menntakerfið, ætlaðs innflytjendum, gefur til kynna að það sé engin sérstök opinber stefna eða lögfest áætlun um hvernig haga skuli að móttöku erlendra nemenda, þótt vissulega megi finna dæmi um skóla og sveitarfélög sem sett hafa sér verkáætlanir um þetta. Almennt mætti huga betur að því hvernig við mælum færni nemenda.

Mér skilst að það sé ekki óalgengt að pólsk sex ára börn sem fædd eru á Íslandi mælist með málþroska á við fjögurra ára börn í íslensku, en hafa sex ára málþroska í pólsku. Það segir manni að fjölskyldan og nærumhverfið standi sig betur í málörvun en skólakerfið. Hér þarf hugsanlega einhverja hugarfarsbreytingu og menntun starfsfólks til að örva betur málvitund barna sem læra tungumálið aðallega í gegnum leikskólann.

Þá verður að nefna eitt. Engin sérstök krafa er um að sveitarfélög styðji móðurmálskennslu barna af erlendum uppruna eða hafi hana sem hluta af skólastarfi. Einhverjir hópar innflytjenda hafa tekið að sér að gera slíkt upp á eigin spýtur og reynt að fá niðurgreiðslu í gegnum frístundakerfi sveitarfélaganna. Það hefur gengið misvel. Hafnarfjörður hefur til dæmis hafnað slíkum beiðnum, sem þýðir að foreldrarnir greiða fyrir starfið sjálfir.

Ísland tækifæranna: Ríkisborgararéttur

Flestir þeirra sem fá íslenskan ríkisborgararétt fá hann í gegnum Útlendingastofnun að uppfylltum ákveðnum skilyrðum. Ef menn uppfylla ekki þessi skilyrði, geta þeir sent inn umsókn til Alþingis sem getur tekið (geðþótta)ákvörðum um að fallast á beiðninni eða ekki.

Það má segja ýmislegt um þessa venju en hún er ekki einstök. Mörg ríki hafa einhvers konar bakdyraleið í boði sem er þá ekki endilega fordæmisgefandi.

Ég skal leggja það beint á borðið að ég er ekki sammála þeim sem telja að taka eigi út þessa bakdyraleið. Lögin geta ekki gripið allt. En það er hægt að láta þau grípa meira, og sumt af þeim skilyrðum sem sett eru ýmist óþörf eða óþarflega ströng.

Í fyrsta lagi er gerð krafa um 7 ára dvöl. Það er að sjálfsögðu ekki ólíðandi langur tími en það yrði að mínu mati okkur algerlega að meinalausu að stytta þennan tíma niður í fimm ár.

Krafan um framfærslu er, að mínu mati óþörf, og ein algeng ástæða fyrir neitun. Þar sem öll dvalarleyfin gera sérstaka kröfu um framfærslu eru viðbótarskilyrði um þetta óþarfa skriffinnska. Hafi menn getað framfleytt sér á Íslandi í 7 ár er líklegt að þeir geti það áfram.

Þá er krafan um að mega ekki hafa fengið neinar félagslegar bætur frá sveitarfélagi seinustu þrjú ár of stíf. Fólk getur lent í tímabundnum vandræðum. Að sama skapi ætti að fella burt kröfu um gjaldþrot, árangurslaust fjárnám.

Þá eru gerðar kröfur um meðmæli frá tveimur valinkunnum Íslendingum. Það er vart hægt að sjá hvaða gagn þetta geri, annað en að láta fólk tikka við eitthvað box. Lítils væri saknað ef þetta félli burt (nema gleðin sem valinkunna fólkið fær við að skrifa slík meðmæli sem ég kannast við).

Þá ætti að að slaka á kröfum um að menn hafi ekki sætt sektum til að fá ríkisborgararétt. Hafi fólk greitt sekt að fullu á ekki að þurfa láta það taka út refsingu með öðrum hætti. Stór hluti af tíma Alþingis í þessum málum fer í að afgreiða umsóknir manna sem hafa brotið umferðarlög tvisvar. Þar sem reynslan sýnir að þingið er jafnan fyrirgefandi í þessum efnum ætti einfaldlega að fella þá framkvæmd í lög.

Samantekt um tillögur

  • Stytta biðtímann úr 7 árum í 5.
  • Slaka á kröfum um framfærslu
  • Falla frá kröfu um meðmælendur
  • Einungis fangelsisrefsingar tefji umsókn  – ekki sektir

Ísland tækifæranna: Heilbrigðisþjónusta

Innflytjendur frá EES-löndum geta komið til landsins með bláa evrópska sjúkrakortið sitt og fengið aðgang að sambærilegri heilsugæsluþjónustu og Íslendingar.

Aðrir útlendingar eru ekki jafnheppnir. Á Íslandi komast innflytjendur ekki inn í sjúkratryggingakerfið fyrr en eftir 6 mánaða dvöl. Fyrstu sex mánuðina þurfa menn að kaupa sér einkatryggingu. Þær tryggingar sem í boði eru koma með sjálfsábyrgð og eru ekki jafnviðamiklar og þær opinberu tryggingar sem aðrir búa við.

Mér sýnist Ísland aftur standa síst að vígi í norrænum samanburðu hvað varðar réttindi innflytjenda. Í Danmörku og Svíþjóð eru allir sem eru löglega skráðir með búsetu með tryggingu frá fyrsta degi. Í Noregi og Finnlandi er ekki gengið jafnlangt er þar er þó frekar miðað við áformaða dvöl, þ.e.a.s. þeir sem hyggjast búa í ár eða lengur og eru með þannig dvalarleyfi eru heilbrigðistryggðir frá upphafi.

Auðvitað kostar þetta. En við verður líka að sjá þetta frá því sjónarhorni að erum að reyna að fá fólk. Mörg lönd hafa komið sér upp kerfum þar sem sem auðvelda sérfræðingum í eftirsóttum starfsgreinum til að koma til landsins. Þeir sem það gera,  flytja búferlum, og taka fjölskyldur sínar með, vilja auðvitað að öll fjölskyldan njóti fullnægjandi heilbrigðistryggingar frá fyrsta degi.